ฟิตเนสคือสถานที่ออกกำลังกาย ที่จับเอากิจกรรมกลางแจ้งเข้าไปไว้ในร่ม

หลายคนเข้าใจผิดว่าฟิตเนส (Fitness) คือ สถานที่ออกกำลังกายของคนที่ต้องการเพาะกายเล่นกล้าม ใช่…ความรู้สึกแรกถ้าคุณได้ยินคำว่าฟิตเนส สำหรับคนที่ไม่นิยมเข้าฟิตเนส คุณจะนึกเห็นภาพชายกล้ามโตนั่งยกเวทเหงื่อไหลท่วมกาย เช่นนั้นคุณอาจจะต้องทำความเข้าใจกับฟิตเนสใหม่

รากเง้าของฟิตเนส

ในอดีต (อาจจะนับย้อนไปเกือบ 100 ปี) เครื่องออกกำลังกายที่ใช้พื้นน้อย แต่มีประสิทธิภาพในการลดน้ำหนัก (รีดไขมันเลว) ได้สูงสุด เครื่องออกกำลังประเภทนี้มักจะอยู่ในค่ายมวย เพราะอะไร? เพราะก่อนที่นักมวยจะขึ้นชก จะต้องมีการชั่งน้ำหนักร่างกาย ถ้านักมวยมุมไหนน้ำหนักเกินพิกัดรุ่นจะไม่ผ่านเกณฑ์ และขาดคุณสมบัติการขึ้นชกมวยในรุ่นนั้น ๆ แน่นอนมันจะทำให้โปรโมเตอร์มวยและเจ้าของค่ายมวยอารมณ์เสียอย่างหนัก รวมถึงอาจสร้างความม่าพอใจ จนเป็นต้นเหตุของการเกิดจราจลจากแฟนมวยที่ลงเงินถือหางนักมวยคนนั้น

นักมวยที่น้ำหนักเกินพิกัด จะต้องรีดน้ำหนักออกตัวอย่างรวดเร็ว เพราะเหลือเวลาอีกไม่มาก อาจจะเหลือ 1 วัน หรือไม่ถึงวันด้วยซ้ำ และถ้าจะให้นักมวยวิ่งจนน้ำหนักลดผ่านเกณฑ์ นักมวยอาจจะหมดแรงและร่างกายอ่อนล้า จนเป็นเหตุให้ต้องพ่ายแพ้การชกมวยที่กำลังจะเกิดขึ้นในอีกไม่กี่ชั่วโมง เช่นนั้นจึงได้มีการคิดค้นเครื่องออกกำลังกายที่ไม่สูญเสียเกลือแร่ในร่างกายมากนัก แต่ละลายไขมันเลวเพื่อลดน้ำหนักร่างกายได้เป็นอย่างดี และใช้เวลาน้อย ดูอย่างเขาทราย กาแล็กซี่ ตำนานนักชกมวยของเมืองไทย เขามีเทคนิคลดน้ำหนักได้มากในระยะเวลาอันรวดเร็ว โดยใช้เครื่องมือ 3 ชนิด คือ ผ้าห่มนวม หม้อหุงข้าว และปลั๊กไฟ    

เครื่องออกกำลังกายในพื้นที่จำกัดสำหรับเมืองที่วุ่นวาย

ฟิตเนสอาจถือกำเนิดเริ่มต้นขึ้นในเมืองที่เจริญถึงขีดสุด เจริญถึงขนาดผู้คนหาเวลาออกกำลังกายไม่ได้ หรือไม่มีพื้นที่กว้าง ๆ ให้ออกกำลังกาย วิ่งตามถนนรถราก็คับคั่งตลอดทั้งวันทั้งคืน เช่นนั้นฟิตเนสคือทางเลือกหนึ่งของคนที่ต้องการความสะดวกและปลอดภัยในการออกกำลังกาย การออกกำลังกายกลางแจ้งหลายประเภท ถูกดัดแปลงและปรับปรุงให้สามารถเล่นในร่มได้ และไม่ต้องใช้พื้นที่มาก แน่นอนสิ่งที่คุณเห็นได้อย่างชัดเจนที่สุด คือ ลู่วิ่งไฟฟ้าที่มีอยู่ในฟิสเนสทุกที่ คุณสามารถวิ่งทำระยะทางถึง 5000 เมตร ด้วยพื้นที่เพียงไม่ถึง 4 ฟุต

แต่ข้อเสียของการออกกำลังกายในฟิตเนสก็คือ บรรยากาศที่น่าเบื่อ เพราะไม่ได้เห็นทัศนียภาพที่แปลกตา กลิ่นอากาศที่แปลกไป มีเพียงแค่หน้าตาของคนที่วิ่งอยู่ในลู่ข้าง ๆ เท่านั้นที่เปลี่ยนไป มันไม่ได้สร้างสิ่งเร้าให้คุณอยากจะออกกำลังกาย นอกเสียจากว่าคุณอยากจะเห็นใครสักคนที่เข้าฟิตเนสหลังเลิกงานทุกวัน เช่นนั้นจึงมีการพัฒนาเทคโนโลยีมากมาย เพื่อช่วยให้คนเบื่อง่าย สามารถออกกำลังกายในฟิตเนสได้ตลอด และไม่แตกต่างจากการออกกำลังกายในสวนสาธารณะ เช่น แว่น VR ที่แม้คุณจะวิ่งอยู่บนลู่วิ่งไฟฟ้าในฟิตเนสแถวอโศก แต่บรรยากาศที่เห็น จะเหมือนคุณกำลังวิ่งอยู่ชายหาดนอร์มังดี และระลึกถึงฉากยกพลขึ้นบกในหนังสงครามหลายเรื่องที่คุณเคยดู แน่นอนมันจะทำให้คุณคิดว่าไม่ได้อยู่ในฟิตเนส และสร้างความรู้สึกอยากจะค้นหาอะไรต่อมิอะไรมากมาย แต่โปรดจงระวัง เพราะคุณอาจจะตกลู่วิ่งได้ง่าย ๆ เมื่อถูกกระสุนปืนกลของฝ่ายตรงข้ามในขณะที่กำลังกระโดดลงจากเรือยกพล

สิ่งแรกที่คุณต้องทำเมื่อเกิดอาการบาดเจ็บกล้ามเนื้อ

กีฬาที่มีความเสี่ยงที่กล้ามเนื้อจะฉีกขาดมากที่สุด คือ กีฬาที่จะต้องใช้แรงวิ่งอย่างฟุตบอล หรือเจอกับแรงปะทะอย่างอเมริกันฟุตบอล แต่ดูเหมือนว่ากีฬาทั้งสองประเภทนี้ จะต้องใช้ทั้งแรงวิ่งและแรงปะทะตลอดทั้งเกม

การบาดเจ็บของกล้ามเนื้อเกิดขึ้นได้เสมอ

ไม่ว่าจะเป็นการเล่นกีฬา หรือการออกกำลังกาย ย่อมจะมีโอกาสที่กล้ามเนื้อจะได้รับความเสียหาย และตามติดมาด้วยอาการบาดเจ็บ สำหรับคนที่มีประสบการณ์การบาดเจ็บเจ็บของกล้ามเนื้อ หากพวกเขารู้สึกผิดปกติที่เชื่อมโยงกับกล้ามเนื้อ พวกเขาจะหยุดทำกิจกรรมทั้งหมดที่ต้องใช้แรงกับกล้ามเนื้อทันที หรือลดการใช้แรงกล้ามเนื้อที่ผิดปกติจนกว่าจะสามารถ OFF ได้ เพราะแม้จะเป็นแค่ความรู้สึกที่ผิดปกติ ซึ่งบางคนอาจมองว่าเป็นเรื่องธรรมดา แต่ในความเป็นจริงนั่นคือสัญญาณเตือนว่า กล้ามเนื้อของคุณกำลังเสียหาย การอักเสบและฉีกขาดของกล้ามเนื้อกำลังจะเกิดขึ้น

โดยเฉพาะใครที่นิยมชมชอบการออกกำลังกายในฟิตเนส แน่นอนในฟิตเนสนั้น เต็มไปด้วยเครื่องออกกำลังกายที่ช่วยกระตุ้นกล้ามเนื้อ โดยใช้แรงหดรัดเพื่อเร่งให้เกิดการรวมตัวของโปรตีน จนทำให้กล้ามเนื้อเกิดความเครียด (Muscle Strain) และกระบวนการซ่อมแซมกล้ามเนื้อด้วยระบบชีวภาพจะเกิดขึ้นโดยอัตโนมัติ นี่คือเหตุผลที่ทำให้กล้ามเนื้อคุณโตขึ้น

แต่หากคุณใช้แรงกล้ามเนื้อนานเกินไป รุนแรงเกินไป กล้ามเนื้อที่เกิดความเครียดจัด จะเสียหายจนระบบซ่อมแซมไม่สามารถเยียวยาได้ทัน อาการบาดเจ็บกล้ามเนื้อจึงเกิดขึ้น ถ้าอาการบาดเจ็บเกิดขึ้นจากการใช้แรงกล้ามเนื้อที่ผิดท่า อาจจะเห็นและรู้สึกได้ชัดเจนกว่าอาการบาดเจ็บที่ค่อย ๆ เพิ่มขึ้นทีละน้อย ๆ และท้ายที่สุดกล้ามเนื้อจะพาคุณแอดมิดโรงพยาบาล

ดังนั้น ผู้ที่มีประสบการณ์เกี่ยวกับการบาดเจ็บของกล้ามเนื้อ หากพบเพียงสัญญาณธรรมดา ๆ แต่น่าสงสัย พวกเขาจะหยุดกิจกรรมอะไรก็ตามที่ขยับอยู่ทันที เพราะความเสียหายของกล้ามเนื้อนั้น สามารถฉีกขาดได้บางส่วนหรือทั้งหมด เพราะส่วนนั้นคือเส้นใยกล้ามเนื้อและเส้นเอ็นที่ติดแนบสนิทกับกล้ามเนื้อ และที่สำคัญการฉีกขาดของกล้ามเนื้อนั้นสามารถทำลายหลอดเลือดที่พาดผ่านบริเวณกล้ามเนื้อด้วย และมันเป็นสาเหตุของอาการช้ำหรือเลือดคั่ง

การดูแลกล้ามเนื้อเมื่อรู้สึกผิดปกติ หรือเกิดอาการบาดเจ็บกล้ามเนื้อ

สิ่งแรกที่คุณจะต้องทำเมื่อเกิดความผิดปกติหรือเกิดอาการบาดเจ็บกล้ามเนื้อ คือ พักกล้ามเนื้อที่ตึงเครียดของคุณทันที จากนั้นใช้น้ำแข็งประคบ (ประคบเย็น) ในช่วงสองสามวันแรกหลังจากได้รับบาดเจ็บ หรือคุณอาจใช้ยาต้านการอักเสบ (Tylenol) ร่วมด้วยก็ได้ (ขึ้นอยู่กับระดับความเจ็บปวด) โดยการออกฤทธิ์ของยาจะช่วยลดอาการปวดและบวมได้เป็นอย่างดี

และเมื่อความเจ็บปวดของคุณลดลงบ้างแล้ว คุณสามารถประคบร้อนที่กล้ามเนื้อได้ หรืออาจจะยืดกล้ามเนื้อและการออกกำลังกายแบบเบา ๆ เพื่อให้เลือดไหลไปยังบริเวณที่บาดเจ็บ แน่นอนมันจะเป็นประโยชน์มาก แต่ปกติการยืดกล้ามเนื้อและการประคบร้อน จะมีประโยชน์เพื่อวอร์มร่างกายก่อนออกกำลังกาย และก็สามารถใช้วิธีนี้เมื่ออาการบาดเจ็บของคุณพ้นวิกฤตไปแล้ว

แต่คุณจะต้องรีบปรึกษาแพทย์ทันที เมื่อเกิดอาการบวมบริเวณกล้ามเนื้อที่บาดเจ็บ หรือไม่สามารถขยับแขนหรือขาได้ และอาการบวมนั้นแย่ลงเมื่อเวลาผ่านไป เพราะนั่นคือสัญญาณอันตรายที่บ่งบอกว่ากล้ามเนื้อของคุณ ไม่ได้แค่ตึงเครียดหรือผิดปกติธรรมดา ๆ

สร้างวินัยในการออกกำลังกาย โดยใช้หลักจิตวิทยามาหลอกสมอง

“วินัยในการออกกำลังกาย” หนึ่งในสิ่งที่ใคร ๆ ก็อยากมีติดตัว เพราะนอกจากจะฟังดูดีมีประโยชน์ต่อสุขภาพของเราแล้ว ยังทำให้เราดูจะเป็นคนที่บริหารชีวิตได้อย่างมีประสิทธิภาพ มีเสน่ห์น่าคบหา แต่การจะได้มาซึ่งวินัยในการออกกำลังกายดังกล่าวช่างเป็นเรื่องที่ไม่ง่ายดายเอาเสียเลย เพราะธรรมชาติ มนุษย์มีความรักสบาย การจะให้ต้องฝืนกายฝืนใจไปเข้าฟิตเนสเพื่อออกกำลังกายเหนื่อยยากลำบากจึงเป็นเรื่องยากเสียหน่อย เพื่อให้ได้มาซึ่งนิสัยวินัยที่ดี บางครั้งจึงอาจจำเป็นต้องหัดหลอกสมองของเรากันบ้าง

ทำเหตุให้ Simple&Easy ทำผลให้ Satisfied&Reward

แม้สมองของเราจะเป็นแม่ทัพใหญ่ในการออกคำสั่งลงมาบัญชาการทำงานต่าง ๆ ของร่างกาย แต่บางทีแม่ทัพใหญ่ก็สามารถถูกหลอกด้วยทริคบางอย่างได้ เนื่องจากธรรมชาติของสมองถูกออกแบบให้เลือกจะทำในสิ่งที่ง่าย หลีกเลี่ยงสิ่งที่ยาก เพื่อให้ร่างกายประหยัดพลังงานไว้ใช้ในยามจำเป็น นี่เองที่ทำให้สมองสร้างนิสัยขี้เกียจ ผัดวันประกันพรุ่ง เป็นอุปสรรคในการสร้างวินัยในการออกกำลังกายที่ดีของเรา และนี่คือวิธีทางจิตวิทยาที่เราสามารถใช้หลอกสมองของเราเพื่อสร้างวินัยที่ดีในชีวิตได้

1.เรียบง่ายและทำง่าย (Simple&Easy)

ด่านแรกของการหลอกสมองให้เริ่มต้นออกกำลังกายเป็นสิ่งที่สำคัญที่สุด เงื่อนไขที่จะทำให้สมองยอมปล่อยให้เราลุกออกจากเก้าอี้นุ่ม ๆ ที่นั่งพักอยู่ได้ คือการต้องรู้จักป้อนประโยคหลอกให้สมองเชื่อว่าสิ่งที่เรากำลังจะไปทำนั้นแสนจะเรียบง่ายและไม่สิ้นเปลืองพลังงานแต่อย่างใด เช่น

– เดินไปเข้าฟิตเนสเพื่อชั่งน้ำหนักประจำวัน

– เดินไปเข้าฟิตเนสเพื่อยกดัมเบลล์ขนาด 2 kg 10 ครั้ง

– เดินไปเข้าฟิตเนสเพื่อเดินบนลู่วิ่ง 10 นาที

เมื่อสมองพิจารณาแล้วว่าสิ่งที่ถูกนำเสนอขึ้นมาเป็นสิ่งที่ง่ายดายเสียเหลือเกิน สมองก็จะผ่อนปรนการบังคับบางอย่าง ปลดล็อกยอมให้เราเดินเข้าฟิตเนสเพื่อไปทำกิจกรรมง่าย ๆ ตามที่เราต้องการในที่สุด

2.พึงพอใจและได้รางวัล (Satisfied&Reward)

เมื่อลากตัวเองมาถึงฟิตเนสได้แล้ว ควรจะต้องหากิจกรรมที่เราทำแล้วรู้สึกดีมาปรนเปรอให้สมองพึงพอใจ โดยกิจกรรมนั้น ๆ ควรเป็นกิจกรรมที่ทำให้เกิดความภูมิใจในตัวเอง ไม่ยากไม่ง่ายจนเกินไป เมื่อทำสำเร็จแล้วรู้สึกดีเหมือนได้รับมอบรางวัลบางอย่าง เช่น

– ปั่นจักรยานต่อเนื่องครึ่งชั่วโมง

– เล่นฮูลาฮูบติดต่อกัน 15 นาที

 ซึ่งหากเราสามารถหลอกสมองด้วยกิจกรรมที่ไม่ง่ายไม่ยากดังกล่าวได้สำเร็จ จนเกิดการกระทำต่อเนื่องไปได้เรื่อย ๆ สมองก็จะเรียนรู้ที่จะวางใจในกิจกรรมหรือพฤติกรรมเหล่านี้จนเกิดเป็น “วินัย” ของเราในที่สุด

วินัยที่ดีสร้างนิสัยที่ดี ชี้นำอนาคต

การสร้างวินัยโดยการสร้างเงื่อนไขในการหลอกสมองข้างต้นยังสามารถใช้ได้ในการสร้างนิสัยทุกรูปแบบ ไม่ได้จำกัดแต่เพียงในส่วนการออกกำลังกายเท่านั้น หรือจะเรียกว่าการสร้างวินัยแท้จริงแล้วก็คือจุดเริ่มต้นของการสร้างนิสัยก็คงไม่ผิด ดังนั้นก่อนจะเลือกสร้างวินัยใด ๆ ให้พยายามไตร่ตรองให้ดีว่าสิ่งเหล่านั้นเป็นสิ่งที่เราจำเป็นต้องมีหรือไม่ เพราะสิ่งที่เราสร้างนั้นย่อมเป็นสิ่งชี้นำอนาคตของเราต่อไปด้วย

วินัยในการออกกำลังกายไม่ได้มีประโยชน์แค่ช่วยในการสุขภาพที่ดีให้เราเท่านั้น แต่ยังเป็นการช่วยฝึกฝนเพื่อเอาชนะจิตใจของตัวเองในทุกวัน สร้างความภาคภูมิใจให้กับตัวเองในทุกวัน ซึ่งสิ่งเหล่านี้ล้วนแต่เป็นองค์ประกอบสำคัญที่จะผลักดันให้เราประสบความสำเร็จในชีวิตตามมา ดังนั้นการรู้สึกฝึกออกกำลังกายง่าย ๆ ทุกวัน อาจจะเป็นจุดเริ่มต้นของสิ่งที่ยิ่งใหญ่ต่อไปก็เป็นได้

ข้อดีง่าย ๆ ที่ได้จากการเล่นฟิตเนสที่บางคนอาจมองข้ามไป

การออกกำลังกายในปัจจุบันที่มีการอำนวยความสะดวกให้ผู้คนหันมารักสุขภาพนั้นมีอย่างมากมาย ไม่ว่าจะเป็นการสร้างสวนสาธารณะที่เป็นศูนย์กลางในการวิ่งออกกำลังกาย รวมถึงการมีเครื่องเล่นออกกำลังกายไว้บริการตามจุดต่าง ๆ อีกด้วย จุดประสงค์หลักนั่นก็คือทำให้คนหันมารักสุขภาพและดูแลตัวเองกันมากขึ้น และในปัจจุบันก็มีการบริการด้านฟิตเนสด้วยการมีเครื่องออกกำลังกายไว้บริการกันอย่างมากมาย ซึ่งการออกกำลังกายด้วยการเล่นฟิตเนสก็มีข้อดีที่แตกต่างจากการออกกำลังกายที่สวนสาธารณะหรือที่บ้านต่าง ๆ ด้วยนะ

ข้อดีทางอ้อมที่ได้จากการเล่นฟิตเนสมากกว่าการออกกำลังกายที่บ้านหรือสวนสาธารณะ

          –มีสังคมที่ใกล้ชิดมากกว่า เพราะการออกกำลังกายในฟิตเนสจะถูกจำกัดด้วยพื้นที่และมีเครื่องออกกำลังกายอย่างจำกัด จึงทำให้มีการพบเจอและได้พูดคุยทักทายกันได้ง่ายกว่าการวิ่งตามสวนสาธารณะที่มีขนาดใหญ่ อีกทั้งภายในฟิตเนสแต่ละแห่งยังรวบรวมเครื่องเล่นออกกำลังกายต่าง ๆ ไว้ รวมทั้งการออกแบบสถานที่หรือสิ่งอำนวยความสะดวกไว้บริการ ซึ่งหากใครที่ชื่นชอบในสิ่งเดียวกันหรือใกล้เคียงกันก็จะมาที่แห่งเดิมซ้ำ ๆ จนอาจได้มีการพูดคุยกันในสิ่งที่ชื่นชอบเหมือนกันนั่นเอง

          -แฟชั่นของชุดออกกำลังกายที่จัดจ้านและประชันกันมากกว่าการออกกำลังกายที่สวนสาธารณะ นี่ถือเป็นเหตุผลหรือแรงบันดาลใจอย่างหนึ่งที่ทำให้สาว ๆ อยากหยิบชุดออกกำลังกายสวย ๆ ซึ่งเป็นแฟชั่นหนึ่งของฟิตเนสจนทำให้ฉุดพวกเธอไปออกกำลังกายได้เลยทีเดียว อีกทั้งเทรนด์ชุดฟิตเนสก็มีการอัพเดทอยู่ตลอดเวลา จนอาจสร้างกลุ่มแฟชั่นภายในฟิตเนสนั้น ๆ จนสร้างความใกล้ชิดภายในกลุ่มได้มากกว่า

          -เครื่องออกกำลังกายที่มีความทันสมัยและสามารถสร้างมวลกล้ามเนื้อได้มากกว่า แน่นอนว่าฟิตเนสย่อมมีเครื่องออกกำลังกายต่าง ๆ ไว้อย่างมากมาย และหลาย ๆ สิ่งเน้นความทันสมัยและตอบโจทย์การออกกำลังกายได้มากกว่าการวิ่ง อีกทั้งยังมีคอร์สและเทรนเนอร์ที่เป็นกูรูในการออกกำลังกายได้อย่างตรงจุด สำหรับบางคนที่มาฟิตเนสเพราะต้องการออกกำลังกายหรือลดสัดส่วนในบางจุดก็สามารถเลือกใช้เครื่องออกกำลังกายภายในฟิตเนสเป็นตัวช่วยที่ตอบโจทย์อย่างตรงจุดได้ดีกว่าการวิ่งหรือออกกำลังกายที่สวนสาธารณะอีกด้วย เพราะในฟิตเนสมีเครื่องออกกำลังกายที่คุณสามารถเลือกได้อย่างมากมายว่าต้องการเพิ่มหรือลดกล้ามเนื้อส่วนใดเป็นพิเศษได้ดีกว่า

          การเข้าฟิตเนสอย่างเป็นประจำเพื่อการออกกำลังกาย นอกจากจะทำให้ร่างกายแข็งแรงสุขภาพดี สามารถมีภูมิคุ้มกันต้านทานโรคภัยต่าง ๆ ได้แล้ว ยังมีข้อดีทางอ้อมที่หลาย ๆ คนอาจมองข้ามไปจากประโยชน์ที่ตัวเองได้รับอยู่เป็นประจำก็ได้ ดังนั้นหากอยากสร้างอารมณ์ที่แตกต่างจากเดิมจากการเล่นฟิตเนสแล้วล่ะก็ ลองมองข้อดีทางอ้อมเหล่านี้ดูและจะทำให้การเล่นฟิตเนสของคุณฟินขึ้นกว่าเดิมก็ได้นะ